Selenyum ve E vitamini aynı besin öğesi değildir ve vücutta aynı görevi üstlenmez; ancak hücresel redoks dengesinde birbirini tamamlayabilen iki farklı savunma sisteminin parçasıdır. E vitamini, özellikle alfa-tokoferol formuyla lipid zarlarında ve lipoproteinlerde zincir kırıcı antioksidan olarak davranır. Lipid peroksil radikalleriyle reaksiyona girerek yağ asitlerinde oksidasyon zincirinin ilerlemesini sınırlar. Selenyum ise selenosistein içeren glutatyon peroksidazlar ve tioredoksin redüktazlar gibi selenoproteinlerin yapısına katılır. Bu enzimler hidrojen peroksit ve lipid hidroperoksitleri daha az reaktif ürünlere dönüştüren redoks reaksiyonlarında görev alır. Dolayısıyla E vitamini lipid peroksidasyon zincirini erken aşamada sınırlarken, selenyum içeren enzimler oluşmuş peroksitlerin uzaklaştırılmasında rol oynayabilir. (Hondal, 2023; Lee ve ark., 2020)

Bu biyokimyasal tamamlayıcılık, “selenyum ve E vitamini birlikte alınırsa her zaman daha güçlüdür” veya “kombine takviye tek başına kullanımdan üstündür” anlamına gelmez. İnsan klinik sonuçları; başlangıç selenyum ve E vitamini durumu, kullanılan kimyasal form, doz, süre ve incelenen popülasyona göre değişir. Büyük SELECT çalışmasında selenyum, E vitamini veya ikisinin kombinasyonu prostat kanserini önlememiştir; uzun dönem takipte yalnız E vitamini kolunda prostat kanseri insidansında artış saptanmıştır. Kombinasyon kolunda ise koruyucu etki gösterilmemiştir. (Lippman ve ark., 2009; Klein ve ark., 2011)

Bu nedenle selenyum-E vitamini ilişkisini anlamanın en doğru yolu, önce mekanizmayı klinik sonuçtan ayırmaktır. Birlikte çalışan antioksidan sistemler bulunması, belirli dozlarda takviye kombinasyonlarının hastalık önlediğini kanıtlamaz.

E vitamininin temel görevleri ve antioksidan mekanizması için E vitamini ne işe yarar ve E vitamininin antioksidan rolü başlıklı içerikleri inceleyebilirsiniz.

Selenyum Nedir?

Selenyum, insan vücudunun çok küçük miktarlarda gereksinim duyduğu temel bir eser elementtir. Vücuttaki biyolojik etkilerinin önemli bölümü, amino asit selenosistein üzerinden selenoproteinlerin yapısına katılmasıyla ortaya çıkar. İnsan genomunda yaklaşık 25 selenoprotein tanımlanmıştır; bunların bir bölümü redoks kontrolü, tiroid hormonu metabolizması ve hücresel protein kalite sistemlerinde görev alır. (NIH Office of Dietary Supplements, erişim 2026; Lee ve ark., 2020)

Glutatyon peroksidaz (GPx) ailesi, selenyumun antioksidan sistemlerle ilişkisini açıklayan en bilinen örnektir. GPx enzimleri indirgenmiş glutatyonu kullanarak hidrojen peroksit ve organik hidroperoksitlerin indirgenmesine katkıda bulunur. Bazı GPx izoenzimleri özellikle lipid hidroperoksitlerle ilişkilidir.

Selenyumun ayrıntılı kaynakları, eksiklik durumu, tiroid ve genel beslenme çerçevesi bu yazının kapsamı dışındadır. Bu konular Vitafenix arşivindeki selenyum nedir rehberinde ayrı olarak ele alınmaktadır.

E Vitamini Antioksidan Sistemde Nasıl Görev Alır?

E vitamini sekiz doğal tokoferol ve tokotrienol formundan oluşan yağda çözünen bir vitamin ailesidir. İnsan beslenmesi açısından referans form alfa-tokoferoldür. Alfa-tokoferol lipofilik yapısı nedeniyle hücre zarları ve lipoproteinler gibi yağ açısından zengin ortamlarda bulunur.

Çoklu doymamış yağ asitlerinin oksidasyonu başladığında lipid peroksil radikalleri yeni yağ asitleriyle reaksiyona girerek zincir reaksiyonunu sürdürebilir. Alfa-tokoferol bu peroksil radikalleriyle reaksiyona girip hidrojen vererek zincirin ilerlemesini sınırlayan tokoferoksil radikali oluşturur. Bu nedenle E vitamini “zincir kırıcı” lipid antioksidanı olarak tanımlanır. (NIH Office of Dietary Supplements, erişim 2026; Traber ve Atkinson, 2007)

Mevzuat açısından E vitamini için kullanılabilecek temel sağlık beyanı, “E vitamini hücrelerin oksidatif stresten korunmasına katkıda bulunur” ifadesidir. Bu biyolojik işlev belirli hastalıkların önlendiği veya yüksek doz takviyenin daha fazla koruma sağladığı anlamına gelmez.

Glutatyon Peroksidaz ile E Vitamini Arasındaki Tamamlayıcılık

Selenyum ile E vitamini arasındaki ilişkiyi açıklayan klasik model, lipid peroksidasyonunun farklı aşamalarında görev yapmalarıdır. E vitamini lipid radikal zincirini sınırlar; selenyum içeren glutatyon peroksidazlar ise hidroperoksitleri indirger. Bu iki sistem aynı reaksiyonu tekrar etmez, farklı basamaklara müdahale eder.

Özellikle fosfolipid hidroperoksit glutatyon peroksidaz olarak bilinen GPx4, membran fosfolipitlerindeki hidroperoksitleri indirgemesi nedeniyle lipid oksidasyonunun kontrolünde önemlidir. GPx4’ün selenosistein içeren aktif bölgesi, lipid hidroperoksitlerin daha az reaktif alkollere dönüştürülmesine katkıda bulunur. Güncel selenyum biyokimyası derlemeleri, alfa-tokoferolün peroksil radikallerini yakalaması ile GPx sisteminin oluşan peroksitleri işlemesi arasındaki işlevsel bağlantıyı vurgulamaktadır. (Hondal, 2023)

Bu ilişki bir “yedekleme” sistemi gibi düşünülebilir, ancak tam ikame değildir. Deneysel hayvan çalışmalarında bir besin öğesinin yeterli olması diğerinin eksikliğine bağlı bazı bulguları azaltabilse de E vitamini selenyumun tüm enzimatik işlevlerinin, selenyum da E vitamininin membran içindeki zincir kırıcı rolünün yerini alamaz. İnsanlarda ağır tekli veya kombine eksiklik durumları ise günlük takviye pazarlamasındaki “sinerji” söylemlerinden ayrı değerlendirilmelidir.

Selenyum ve E Vitamini Birlikte Daha Güçlü Antioksidan mı?

Moleküler düzeyde birbirini tamamlayan mekanizmalar bulunması, klinikte “birlikte daha güçlü” ifadesinin otomatik olarak doğru olduğu anlamına gelmez. Antioksidan sistemler; glutatyon, C vitamini, ürik asit, katalaz, süperoksit dismutaz, glutatyon peroksidazlar, tioredoksin sistemleri ve E vitamini gibi çok sayıda bileşenden oluşan bir ağdır.

Selenyum takviyesini inceleyen randomize çalışmaların meta-analizinde glutatyon peroksidaz aktivitesinin ve toplam antioksidan kapasitenin artabildiği, malondialdehit gibi bazı oksidatif stres göstergelerinin azalabildiği bildirilmiştir. Ancak biyokimyasal belirteçlerdeki değişim, belirli bir hastalığın önlendiği veya klinik sonucun iyileştiği anlamına gelmez. (Hasani ve ark., 2019)

Benzer şekilde vitamin E ve selenyumun birlikte verildiği insan çalışmalarında sonuçlar hedeflenen belirtece göre farklı olabilir. Örneğin sigara içen erkeklerde yürütülen bir randomize çalışmada E vitamini tek başına idrardaki bir F2-izoprostan belirtecini düşürürken, selenyum ile E vitamininin kombinasyonu anlamlı etki göstermemiştir. Bu sonuç “kombinasyon kötüdür” demek değildir; antioksidan kombinasyonlarda 1 + 1 = 2 gibi sabit bir biyolojik kural olmadığını gösterir. (Guertin ve ark., 2016)

SELECT Çalışması Selenyum ve E Vitamini Hakkında Ne Gösterdi?

Selenium and Vitamin E Cancer Prevention Trial (SELECT), selenyum-E vitamini kombinasyonunu değerlendirirken en önemli klinik kanıtlardan biridir. Çalışma, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Porto Riko’daki 427 merkezde 35.533 görece sağlıklı erkeği randomize etmiştir. Katılımcılar selenyum, E vitamini, selenyum + E vitamini veya plasebo kollarına ayrılmıştır. Selenyum kolunda günde 200 mikrogram L-selenometiyonin, E vitamini kolunda günde 400 IU sentetik all-rac-alfa-tokoferil asetat kullanılmıştır. (Lippman ve ark., 2009)

İlk SELECT raporunda selenyum, E vitamini veya kombinasyon prostat kanserini önlememiştir. 2011’de daha uzun takip süresiyle yayımlanan analizde, yalnız E vitamini kolunda prostat kanseri için tehlike oranı 1,17 bulunmuş ve artış istatistiksel olarak anlamlı hale gelmiştir. Selenyum ve kombinasyon kollarındaki artışlar anlamlı değildi. (Klein ve ark., 2011)

Bu sonuç belirli bir erkek popülasyonu, belirli dozlar ve belirli kimyasal formlar için geçerlidir. Besinlerden normal miktarlarda selenyum ve E vitamini alınmasının prostat kanserine yol açtığı anlamına gelmez. Aynı şekilde SELECT, klinik olarak kanıtlanmış eksiklikların tedavisini değerlendiren bir çalışma değildir.

Çalışmanın en önemli mesajı mekanizma ile klinik sonuç arasındaki farktır: iki antioksidan sistemin biyokimyasal olarak tamamlayıcı olması, yüksek doz kombinasyonun kanser korunması sağlayacağını garanti etmemiştir.

Selenyum ve E Vitamini Hangi Besinlerde Bulunur?

Selenyum ve E vitamininin gıda kaynakları tamamen aynı değildir. Selenyum içeriği özellikle toprağın selenyum düzeyi, hayvan yemi ve gıdanın yetiştiği coğrafyadan etkilenir. Balık ve deniz ürünleri, et, yumurta ve bazı tahıllar selenyum sağlayabilir; Brezilya fıstığı çok yüksek ve değişken selenyum içeriğiyle dikkat çeker. (NIH Office of Dietary Supplements - Selenium, erişim 2026)

E vitamini ise özellikle bitkisel yağlar, ay çekirdeği, badem, fındık ve diğer yağlı tohumlarda yoğunlaşır. Ispanak ve brokoli gibi sebzeler de daha düşük miktarlarda katkı sağlayabilir. Bu nedenle iki besin öğesini “aynı gıdalardan mutlaka birlikte alınan ikili” gibi düşünmek doğru değildir.

Dengeli beslenme içinde farklı gıda grupları hem selenyum hem E vitamini sağlayabilir; ancak bir gıdanın bu iki öğeyi içermesi o gıdaya özel hastalık önleyici etki atfetmez.

Selenyum ve E Vitamini İçeren Tablet veya Kombine Ürünler Ne Anlama Gelir?

Arama motorlarında “E vitamini çinko selenyum tablet” veya “selenyum ve E vitamini içeren ilaçlar” gibi sorgular sık görülür. Ancak ürünün tablet, kapsül veya başka bir farmasötik formda olması onun otomatik olarak “ilaç” olduğu anlamına gelmez. Piyasadaki ürünler takviye edici gıda, ruhsatlı beşeri tıbbi ürün veya farklı kategorilerde olabilir; hukuki statü ürünün resmi kayıtları ve kullanım amacı üzerinden değerlendirilir.

Kombine takviyelerde selenyum, E vitamini, çinko, C vitamini veya başka mikro besinler aynı formülde bulunabilir. Birden fazla bileşenin aynı üründe yer alması, kombinasyonun klinik olarak tekli kullanımdan üstün olduğunu göstermez. Ayrıca toplam alım, kişinin diğer takviyeleri ve beslenme kaynaklarıyla birlikte değerlendirilir.

Bu nedenle burada marka, ürün adı, doz önerisi veya satın alma yönlendirmesi yapılmamaktadır. Kombine ürünlerde bileşen formu, porsiyon başına miktar, günlük kullanım miktarı ve toplam içerik gibi etiket alanlarının nasıl okunacağı kombine takviyelerde etiket okuma başlıklı BLOG-30’da ayrıntılı ele alınacaktır.

Başlangıç Beslenme Durumu Neden Sonucu Değiştirebilir?

Selenyum çalışmalarında önemli değişkenlerden biri başlangıç selenyum durumudur. Glutatyon peroksidaz aktivitesi, selenyum alımı çok düşükken artan alıma yanıt verebilir; ancak yeterli selenyum durumuna ulaşıldığında bazı selenoprotein aktiviteleri plato gösterebilir. Bu nedenle zaten yeterli selenyum durumundaki bir kişiye daha fazla selenyum verilmesi, enzimin aktivitesini sürekli ve doğrusal biçimde artırmaz. İnsan takviye çalışmalarında kan selenyum konsantrasyonu ile GPx aktivitesinin aynı hızda değişmemesi de bu noktayı destekler. (NIH Office of Dietary Supplements, erişim 2026; Thomson ve ark., 1988)

E vitamini açısından da başlangıç durumu önemlidir. Plazma alfa-tokoferol düzeyi serum lipidleriyle ilişkili olduğundan tek bir kan değeri tüm doku durumunu açıklamaz. Ayrıca klinik fayda, yalnızca dolaşımdaki E vitamini konsantrasyonunun yükselmesine bakılarak varsayılamaz. Bu nedenle selenyum ve E vitamini kombinasyonlarında laboratuvar belirteçlerinin artması ile gerçek klinik sonlanımların iyileşmesi birbirinden ayrılmalıdır.

Çinko, Selenyum ve E Vitamini Aynı Üründe Olursa Ne Değişir?

Çinko, selenyum ve E vitamini aynı formülde bulunabilir; ancak bu üç bileşen antioksidan savunmada aynı görevi yapmaz. Çinko birçok enzimin yapısal veya katalitik bileşenidir ve bakır-çinko süperoksit dismutaz gibi sistemlerle dolaylı olarak redoks biyolojisinde yer alır. Selenyum selenoproteinlere, E vitamini ise lipid fazındaki antioksidan savunmaya katılır. Aynı tablette bulunmaları bu biyokimyasal yolların otomatik olarak daha güçlü veya klinik olarak daha etkili olduğu anlamına gelmez.

Kombine ürünlerde ayrıca toplam dozların ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekir. Bir multivitamin-mineral ürünü, ayrı E vitamini ürünü ve ayrı selenyum ürünü aynı anda kullanıldığında kullanıcı fark etmeden toplam alımı yükseltebilir. Bu nedenle etiket değerlendirmesi ürün adından çok aktif bileşen formu, porsiyon başına miktar ve günlük toplam alım üzerinden yapılmalıdır.

Selenyum ve E Vitamini İçin Üst Alım Sınırları Neden Önemli?

Selenyum ve E vitamini temel besin öğeleridir; ancak yüksek miktarlarda alımın güvenliği ayrı değerlendirilir. “Antioksidan” olarak adlandırılmaları yüksek dozların otomatik olarak güvenli olduğu anlamına gelmez.

EFSA 2023 değerlendirmesinde selenyum için yetişkinler, gebeler ve emzirenler dahil 255 mikrogram/gün tolere edilebilir üst alım düzeyi (UL) belirlemiştir. Bu değer toplam kronik günlük alım için nüfus temelli bir güvenlik referansıdır ve hedef günlük doz değildir. EFSA, yüksek selenyum alımında erken gözlenebilir olumsuz etki olarak alopesiyi kritik sonlanım olarak kullanmıştır. (EFSA, 2023)

E vitamini için EFSA 2024 yetişkin UL’ü 300 mg/gün alfa-tokoferoldür. E vitamininde kritik güvenlik alanı kanama ve pıhtılaşma bozukluğudur. Bu değerler birbirinden farklı birim ve risk değerlendirme sistemlerine sahiptir; “selenyumdan 255, E vitamininden 300 alınmalı” şeklinde yorumlanamaz.

E vitamini yüksek alımının kanama, ilaç etkileşimleri ve SELECT dahil güvenlik verileri E vitamini fazlalığı ve zararları yazısında ayrıntılı olarak ele alınmaktadır.

Selenyum Fazlalığında Ne Olabilir?

Kronik aşırı selenyum alımı selenozis olarak bilinen toksisite tablosuyla ilişkilidir. Klasik belirtiler arasında saç ve tırnak değişiklikleri, ağızda metalik tat veya sarımsak benzeri koku, gastrointestinal yakınmalar, deri bulguları ve sinir sistemiyle ilişkili belirtiler yer alabilir. Bununla birlikte bu bulgular selenyuma özgü değildir ve klinik değerlendirme gerektirir. (NIH Office of Dietary Supplements, erişim 2026)

Brezilya fıstığı selenyum açısından çok değişken ve kimi örneklerde çok yüksek miktarlar içerebildiği için EFSA, yüksek doz selenyum takviyesi kullananlar ve düzenli yüksek miktarda Brezilya fıstığı tüketenleri UL aşımı açısından özel olarak tartışır. Bu bilgi, belirli bir gıdayı tamamen yasaklama veya kişiye özel porsiyon önerisi değildir.

Selenyum için de “biraz yararlıysa daha fazlası daha yararlıdır” yaklaşımı geçerli değildir. Selenoprotein aktiviteleri yeterli selenyum durumunda plato gösterebilir; alımın bu düzeyin çok üzerine çıkarılması enzim aktivitesini sınırsız artırmaz.

Selenyum ve E Vitamini Doğurganlık İçin Birlikte Kullanılır mı?

Selenyum ve E vitamini üreme biyolojisi, sperm redoks dengesi ve oksidatif stres bağlamında araştırılmıştır; bazı küçük klinik çalışmalar kombinasyonları değerlendirmiştir. Ancak bu alan popülasyon, infertilite nedeni, kullanılan dozlar ve sonuç ölçütleri açısından heterojendir. BLOG-15’in amacı doğurganlık tedavisi değerlendirmek değildir ve bu nedenle sperm parametreleri veya gebelik sonuçlarına ilişkin ayrıntılı öneriler burada verilmemektedir.

Bu konu bilimsel kanıt ve güvenlik sınırlarıyla doğurganlıkta selenyum ve E vitamini başlıklı BLOG-23’te ayrıca ele alınacaktır.

Selenyum ve E Vitamini Birlikte Kullanılmalı mı?

Genel popülasyon için “selenyum ve E vitamini mutlaka birlikte kullanılmalıdır” şeklinde bilimsel bir kural yoktur. Besin gereksinimleri ayrı belirlenir ve eksiklik riski, beslenme durumu, yaş, hastalıklar, ilaçlar ve kullanılan diğer ürünler kişiden kişiye değişir.

Mekanistik tamamlayıcılık, eksiklik tedavisi veya klinik endikasyonla aynı kavram değildir. Örneğin selenyum yetersizliğinde glutatyon peroksidaz aktivitesi etkilenebilir; E vitamini eksikliği ise ayrı bir klinik tablo oluşturabilir. Bir besin öğesinin yeterli olması diğerinin klinik eksikliğini otomatik olarak düzeltmez.

Bu nedenle kişisel kullanım kararı, özellikle yüksek doz takviyeler, kronik hastalıklar veya düzenli ilaç kullanımı söz konusuysa genel internet içeriklerinden çıkarılmamalıdır.

Selenyum ve E Vitamini Hakkında Sık Sorulan Sorular

Selenyum ve E vitamini birlikte ne işe yarar?

İki besin öğesi farklı redoks sistemlerinde görev alır. E vitamini lipid peroksidasyon zincirini sınırlar; selenyum içeren glutatyon peroksidazlar hidroperoksitlerin indirgenmesine katkı sağlar. Bu mekanizma kombine takviyenin herkeste ek klinik yarar sağladığını kanıtlamaz.

Selenyum E vitamininin etkisini artırır mı?

Moleküler düzeyde tamamlayıcı savunma mekanizmaları vardır; ancak insanlarda selenyum eklemenin E vitamininin tüm klinik etkilerini artırdığına dair genel bir kural yoktur.

E vitamini ve selenyum aynı antioksidan mı?

Hayır. E vitamini küçük, yağda çözünen bir moleküldür; selenyum ise selenoproteinlerin yapısına katılan eser elementtir. Antioksidan savunmada farklı basamaklarda görev alırlar.

Glutatyon peroksidaz nedir?

Glutatyon peroksidazlar hidrojen peroksit ve organik hidroperoksitlerin indirgenmesinde görev yapan enzim ailesidir. Bazı temel GPx enzimleri aktif bölgelerinde selenosistein içerir.

Selenyum ve E vitamini içeren ilaçlar var mı?

Arama sorgusunda “ilaç” kelimesi geçse de E vitamini ve selenyum içeren her ürün ruhsatlı ilaç değildir. Takviye edici gıdalar ve beşeri tıbbi ürünler farklı kategorilerdir; ürün statüsü resmi kayıtlarından anlaşılır.

E vitamini, çinko ve selenyum tablet birlikte daha etkili mi?

Bir üründe üç bileşenin bulunması klinik üstünlük kanıtı değildir. Etki, başlangıç beslenme durumu, doz, form ve incelenen sonuca bağlıdır.

SELECT çalışmasında selenyum ve E vitamini faydalı bulundu mu?

Hayır. Kullanılan doz ve formlarda selenyum, E vitamini veya kombinasyon prostat kanserini önlemedi. Uzun dönem takipte yalnız E vitamini kolunda prostat kanseri insidansı anlamlı arttı.

Selenyum ve E vitamini hangi gıdalarda birlikte bulunur?

Yumurta, bazı balıklar, kuruyemişler ve tohumlar her iki besin öğesini değişen miktarlarda sağlayabilir. Ancak E vitamini genellikle bitkisel yağlar ve yağlı tohumlarda, selenyum ise deniz ürünleri, et-yumurta ve toprağa bağlı bitkisel kaynaklarda öne çıkar.

Brezilya fıstığı selenyum ve E vitamini içerir mi?

Evet, her ikisini de içerebilir; ancak Brezilya fıstığının selenyum içeriği çok yüksek ve değişken olabilir. Bu nedenle selenyum miktarı standart bir porsiyon değeri gibi varsayılmamalıdır.

Selenyum için üst sınır nedir?

EFSA 2023’te yetişkinler için toplam kronik alım UL’ünü 255 mikrogram/gün olarak belirlemiştir. Bu değer önerilen günlük hedef değil, güvenlik referansıdır.

E vitamini için üst sınır nedir?

EFSA 2024 yetişkinler için alfa-tokoferol UL’ünü 300 mg/gün olarak korumuştur. Bu değer kişiye özel kullanım dozu değildir.

Selenyum ve E vitamini doğurganlığı artırır mı?

Bu konuda araştırmalar vardır ancak sonuçlar heterojendir ve genel bir doğurganlık artışı iddiası desteklenmez. Ayrıntılı değerlendirme BLOG-23’te yapılacaktır.

Sonuç

Selenyum ve E vitamini hücresel antioksidan savunmada aynı görevi yapan iki madde değildir. E vitamini özellikle lipid zarlarında peroksil radikal zincirlerini sınırlar; selenyum ise glutatyon peroksidazlar ve diğer selenoproteinler üzerinden hidroperoksitlerin ve redoks süreçlerinin kontrolüne katkı sağlar. Bu nedenle biyokimyasal düzeyde tamamlayıcı bir ilişki vardır.

Bununla birlikte tamamlayıcı mekanizma, kombine takviye kullanımının herkes için gerekli veya üstün olduğu anlamına gelmez. SELECT çalışması selenyum, E vitamini veya kombinasyonun prostat kanserini önlemediğini göstermiş; yüksek doz E vitamini kolunda uzun dönem güvenlik sinyali ortaya çıkmıştır.

Besin kaynakları ve takviye ürünleri değerlendirilirken selenyum ile E vitamininin farklı gereksinimleri, farklı üst alım sınırları ve farklı toksisite profilleri olduğu unutulmamalıdır. Kombine ürünlerin varlığı bilimsel olarak otomatik bir “sinerji” kanıtı değildir.

Bilimsel Kaynaklar

NIH Office of Dietary Supplements. Selenium - Fact Sheet for Health Professionals. Erişim 2026.

NIH Office of Dietary Supplements. Vitamin E - Fact Sheet for Health Professionals. Erişim 2026.

Hondal RJ. Selenium vitaminology: The connection between selenium, vitamin C, vitamin E, and ergothioneine. Current Opinion in Chemical Biology. 2023;75:102328.

Lee KH ve ark. Role of Selenoproteins in Redox Regulation of Signaling and the Antioxidant System: A Review. Antioxidants. 2020.

Lippman SM, Klein EA, Goodman PJ, et al. Effect of selenium and vitamin E on risk of prostate cancer and other cancers: SELECT. JAMA. 2009;301(1):39-51.

Klein EA, Thompson IM Jr, Tangen CM, et al. Vitamin E and the risk of prostate cancer: the SELECT trial. JAMA. 2011;306(14):1549-1556.

Hasani M ve ark. Effect of selenium supplementation on antioxidant markers: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Hormones. 2019.

Guertin KA, Grant RK, Arnold KB, et al. Effect of long-term vitamin E and selenium supplementation on urine F2-isoprostanes, a biomarker of oxidative stress. Free Radical Biology and Medicine. 2016;95:349-356.

EFSA Panel on Nutrition, Novel Foods and Food Allergens. Scientific opinion on the tolerable upper intake level for selenium. EFSA Journal. 2023;21:e07704.

EFSA Panel on Nutrition, Novel Foods and Food Allergens. Scientific opinion on the tolerable upper intake level for vitamin E. EFSA Journal. 2024.

Thomson CD, Steven SM, van Rij AM, Wade CR, Robinson MF. Selenium and vitamin E supplementation: activities of glutathione peroxidase in human tissues. American Journal of Clinical Nutrition. 1988;48(2):316-323.